નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે આવકવેરા રિટર્ન સબમિશનની અંતિમ તારીખો જાહેર

ભારતીય કર સત્તાવાળાઓએ નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે આવકવેરા રિટર્ન (ITRs) ફાઇલ કરવા માટેની નિર્ણાયક અંતિમ તારીખો જાહેર કરી છે, જે આકારણી વર્ષ 2026-27 ને અનુરૂપ છે. આ તારીખો કરદાતાઓને અનુપાલન સુનિશ્ચિત કરવા અને સંભવિત નાણાકીય પરિણામો ટાળવા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.

જે વ્યક્તિઓ માટે કર ઓડિટની જરૂર નથી, તેમના માટે ITR-1 અને ITR-2 ફાઇલ કરવાની પ્રાથમિક અંતિમ તારીખ 31 જુલાઈ, 2026 નક્કી કરવામાં આવી છે. કરદાતાઓના આ વર્ગે દંડ અને વ્યાજ શુલ્ક લાદવાનું ટાળવા માટે આ તારીખનું પાલન કરવું આવશ્યક છે.

ઓડિટની જરૂર ન હોય તેવા કરદાતાઓ માટે કે જેઓ ITR-3 અને ITR-4 ફાઇલ કરવા માટે બંધાયેલા છે, તેમના માટે 31 ઓગસ્ટ, 2026 ની થોડી વિસ્તૃત અંતિમ તારીખ લાગુ પડે છે. આ વિભાજન વ્યવસાય અથવા વ્યાવસાયિક આવક સહિત વધુ જટિલ આવક માળખા ધરાવતી વ્યક્તિઓ માટે છે.

આ નિર્ધારિત અંતિમ તારીખો ચૂકી જવાના પરિણામો નોંધપાત્ર છે. આવકવેરા અધિનિયમની કલમ 234A હેઠળ વ્યાજ શુલ્ક લાદવામાં આવશે, જે બાકી કરની રકમ પર 1% પ્રતિ માસ અથવા તેના ભાગ રૂપે ગણવામાં આવશે. વધુમાં, કલમ 234F હેઠળ નિર્ધારિત લેટ ફાઇલિંગ ફી, કુલ આવકના આધારે ₹5,000 સુધીની હોઈ શકે છે. જે વ્યક્તિઓની કુલ આવક ₹5 લાખથી વધુ નથી, તેમના માટે લેટ ફાઇલિંગ ફી ₹1,000 સુધી મર્યાદિત છે.

ભૂલો થઈ શકે છે તે ધ્યાનમાં રાખીને, આવકવેરા વિભાગ વિલંબિત રિટર્ન ફાઇલ કરવાની સુવિધા આપે છે. જે કરદાતાઓ પ્રારંભિક અંતિમ તારીખો ચૂકી જાય છે તેઓ 31 ડિસેમ્બર, 2026 સુધી તેમના રિટર્ન ફાઇલ કરી શકે છે. જોકે, વિલંબિત રિટર્ન ફાઇલ કરવાથી અનિવાર્યપણે ઉપરોક્ત વ્યાજ અને લેટ ફાઇલિંગ ફી લાગુ પડશે.

વિલંબિત રિટર્નની સમયમર્યાદા ઉપરાંત, અપડેટેડ રિટર્ન ફાઇલ કરવા દ્વારા વધુ એક વિકલ્પ ઉપલબ્ધ છે. આ જોગવાઈ કરદાતાઓને તેમના મૂળ અથવા વિલંબિત રિટર્નમાં કોઈપણ ચૂક અથવા ભૂલો સુધારવાની મંજૂરી આપે છે. અપડેટેડ રિટર્ન આકારણી વર્ષના અંતથી 48 મહિના (4 વર્ષ) ની અંદર ફાઇલ કરી શકાય છે, જો પ્રારંભિક અંતિમ તારીખો અને વિલંબિત રિટર્નની સમયમર્યાદા ચૂકી ગઈ હોય. અપડેટેડ રિટર્ન ફાઇલ કરવામાં સામાન્ય રીતે વધારાનો કર અને દંડ ભરવાનો સમાવેશ થાય છે, જેની રકમ મૂળ સમયમર્યાદાની સમાપ્તિ પછી કેટલી ઝડપથી ફાઇલ કરવામાં આવે છે તેના આધારે બદલાય છે.

કરદાતાઓ દ્વારા ફાઇલ કરાયેલ રિટર્નને સુધારવાનો વિકલ્પ પણ છે, જે કલમ 139(5) હેઠળની જોગવાઈઓનો ઉપયોગ કરીને અંતિમ તારીખ પહેલાં અથવા પછી કરી શકાય છે. આ પ્રક્રિયામાં ઇ-વેરિફિકેશન સ્ટેપ પૂર્ણ કરવાની જરૂર પડે છે. અસાધારણ સંજોગોમાં, જ્યાં અણધાર્યા બનાવોને કારણે નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં ફાઇલિંગ અશક્ય હોય, ત્યાં કરદાતાઓ કલમ 119 હેઠળ અંતિમ તારીખો પછી રિટર્ન ફાઇલ કરવાની મંજૂરી માંગી શકે છે.

એ નોંધવું અગત્યનું છે કે જે કરદાતાઓની આવક કરપાત્ર મર્યાદાથી ઓછી છે, તેમના માટે અંતિમ તારીખ પછી રિટર્ન ફાઇલ કરવા પર કોઈ વ્યાજ કે દંડ લાગતો નથી. જોકે, જો અંતિમ તારીખ પછી રિટર્ન ફાઇલ કરવામાં આવે, તો કોઈપણ લાગુ પડતું રિફંડ પણ પ્રક્રિયા અને ચુકવણીમાં વિલંબને આધીન થઈ શકે છે.

ઘરેલું કંપનીઓ માટેની અંતિમ તારીખો પણ અલગ છે. જે કંપનીઓ આંતરરાષ્ટ્રીય અથવા નિર્દિષ્ટ ઘરેલું વ્યવહારોમાં સામેલ નથી, તેમણે સામાન્ય રીતે 31 ઓક્ટોબર, 2026 સુધીમાં ફાઇલ કરવું જરૂરી છે. આવા વ્યવહારોમાં સામેલ અને ફોર્મ નંબર 3CEB સબમિશનની જરૂર હોય તેવી કંપનીઓ માટે અંતિમ તારીખ 30 નવેમ્બર, 2026 છે.

સત્તાવાર સૂત્રો અનુસાર, નાણાકીય વર્ષ 2025-26 (આકારણી વર્ષ 2026-27) માટે કર ઓડિટને આધિન ન હોય તેવા વ્યક્તિઓ માટે ITR ફાઇલિંગની અંતિમ તારીખ 31 જુલાઈ, 2026 (ITR-1 અને ITR-2 માટે) અને 31 ઓગસ્ટ, 2026 (ITR-3 અને ITR-4 માટે) છે. વિલંબિત રિટર્ન 31 ડિસેમ્બર, 2026 સુધી ફાઇલ કરી શકાય છે, જેમાં લાગુ પડતું વ્યાજ કલમ 234A હેઠળ અને ₹5,000 સુધીનો લેટ ફી કલમ 234F હેઠળ લાગુ પડશે. અપડેટેડ રિટર્ન આકારણી વર્ષના અંતથી 4 વર્ષની અંદર ફાઇલ કરી શકાય છે. ઘરેલું કંપનીઓ માટે 31 ઓક્ટોબર, 2026 ની અંતિમ તારીખ છે, જે આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યવહારો ધરાવતી કંપનીઓ માટે 30 નવેમ્બર, 2026 સુધી વિસ્તૃત છે.